Przeliczniki jednostek fachowca – BTU na kW, bar na psi, cale na mm

Karta katalogowa klimatyzatora podaje BTU, sprężarka — psi, projekt hydrauliki — m³/h, a klucz w ręku jest calowy. Zamiast liczyć w telefonie za każdym razem, trzymaj te cztery tabele pod ręką. Do szybkich obliczeń w terenie służy też nasz przelicznik jednostek — wpisujesz wartość, dostajesz od razu wszystkie odpowiedniki.

BTU ↔ kW (klimatyzacja i chłodnictwo)

Przelicznik: 1 kW = 3412 BTU/h, czyli 1000 BTU/h ≈ 0,293 kW.

BTU/h	kW	Typowe pomieszczenie*
7 000	2,1	do ~20 m²
9 000	2,6	20–26 m²
12 000	3,5	26–35 m²
15 000	4,4	35–44 m²
18 000	5,3	44–53 m²
24 000	7,0	53–70 m²

*Orientacyjnie ~100 W/m² przy standardowej izolacji — dokładny dobór zrobisz w kalkulatorze mocy klimatyzatora.

Ampery ↔ kW (zabezpieczenia i moc przyłączeniowa)

Ile mocy „przepuści" zabezpieczenie? Wzory: 1 faza P = 230 V × I, 3 fazy P = √3 × 400 V × I (przy cosφ = 1):

Zabezpieczenie	1 faza (230 V)	3 fazy (400 V)
10 A	2,3 kW	6,9 kW
16 A	3,7 kW	11,1 kW
20 A	4,6 kW	13,9 kW
25 A	5,8 kW	17,3 kW
32 A	7,4 kW	22,2 kW
40 A	9,2 kW	27,7 kW
50 A	11,5 kW	34,6 kW
63 A	14,5 kW	43,6 kW

To moce teoretyczne przy pełnym obciążeniu — dobór zabezpieczenia do instalacji uwzględnia też przekrój przewodu i charakterystykę (B/C): policzysz to w kalkulatorze mocy instalacji i kalkulatorze przekroju przewodu, a dopuszczalny prąd żył sprawdzisz w tabeli obciążalności przewodów.

Ciśnienie: bar ↔ psi ↔ MPa ↔ atm

Przeliczniki: 1 bar = 14,50 psi = 0,1 MPa ≈ 0,987 atm.

bar	psi	MPa	Gdzie to spotkasz
1,0	14,5	0,10	próba szczelności instalacji wodnej (1,5× robocze)
2,0	29,0	0,20	opony osobówki (2,0–2,5 bar)
3,0	43,5	0,30	ciśnienie robocze wody w domu (2–4 bar)
6,0	87,0	0,60	kompresor warsztatowy, próba c.o.
8,0	116	0,80	maks. typowego kompresora tłokowego
10,0	145	1,00	pistolety, węże wysokociśnieniowe
200	2900	20,0	butla ze sprężonym gazem

Reduktor na butli, manometr amerykańskiego narzędzia, karta urządzenia — psi przeliczaj przez ÷14,5, MPa przez ×10.

Długość: cale ↔ mm

Przelicznik: 1" = 25,4 mm. Ułamki cala (klucze, bity, narzędzia):

Cal	mm	Cal	mm
1/16"	1,6	3/4"	19,1
1/8"	3,2	7/8"	22,2
1/4"	6,4	1"	25,4
3/8"	9,5	1 1/4"	31,8
1/2"	12,7	1 1/2"	38,1
5/8"	15,9	2"	50,8

Uwaga — rury rządzą się swoimi prawami: rura „1/2 cala" ma ⌀21,3 mm, nie 12,7 mm. Calowe rozmiary rur to nazwy handlowe — pełne tabele w ściądze Rury calowe na mm. Powyższa tabela dotyczy rzeczywistych długości: kluczy, bitów (1/4" = 6,35 mm), prowadnic, ekranów.

Przepływ: l/min ↔ m³/h

Przelicznik: 1 m³/h = 16,67 l/min, czyli 1 l/min = 0,06 m³/h.

l/min	m³/h	Kontekst
6–9	0,36–0,54	bateria umywalkowa
12	0,72	prysznic
20	1,2	wanna, przyłącze mieszkania
30	1,8	typowy dom jednorodzinny
100	6,0	mała pompa ogrodowa

Wentylacja liczy w m³/h od razu (np. 30–50 m³/h na osobę), hydraulika w l/min — przy doborze średnic obie jednostki spotykają się w kalkulatorze średnicy rur.

Bonus: moc i energia

• 1 KM = 0,7355 kW (koń mechaniczny; silniki, agregaty)
• 1 kWh = 3,6 MJ
• 1 kcal/h = 1,163 W — stare karty grzejników podają kcal/h: grzejnik „1000 kcal/h" to ~1,16 kW

Częste pytania

Ile kW to 12000 BTU?

3,5 kW mocy chłodniczej — najpopularniejszy rozmiar klimatyzatora do pokoju 26–35 m². 9000 BTU to 2,6 kW, 18000 BTU to 5,3 kW.

32 A ile to kW?

Na jednej fazie 7,4 kW (230 V × 32 A), na trzech fazach 22,2 kW (√3 × 400 V × 32 A). Typowe zabezpieczenie przedlicznikowe domu 3×25 A odpowiada mocy umownej 17,3 kW.

16 A ile to kW?

3,7 kW na jednej fazie — dlatego na obwodzie gniazdkowym 16 A nie uruchomisz jednocześnie czajnika, piekarnika i grzejnika. Trójfazowo 16 A to 11,1 kW (typowa moc przyłączeniowa mniejszego domu).

Ile psi to 2 bary?

29 psi. Mnożysz bary × 14,5. W drugą stronę: 32 psi ÷ 14,5 ≈ 2,2 bara — typowe ciśnienie w oponach osobówki.

Ile mm ma 1/2 cala?

Dokładnie 12,7 mm — tyle ma np. chwyt nasadki 1/2". Ale rura 1/2 cala ma ⌀21,3 mm, bo calowe rozmiary rur są umowne.

Jak przeliczyć l/min na m³/h?

Mnożysz przez 0,06 (albo dzielisz przez 16,67). Przykład: 25 l/min × 0,06 = 1,5 m³/h.

Podsumowanie

Cztery przeliczniki, które załatwiają 90% terenowych rachunków: 1 kW = 3412 BTU/h, 1 bar = 14,5 psi, 1" = 25,4 mm, 1 m³/h = 16,67 l/min. Resztę policzy za Ciebie przelicznik jednostek — wpisujesz jedną wartość i widzisz wszystkie odpowiedniki naraz. A wagę stali (kg/m prętów, profili i blach) policzysz w kalkulatorze wagi stali.